Yapay Zeka

**FeYeZaN** · 11-09-2007, 22:33

Yapay zeka, günümüzde pek çok bilim adamı tarafından halen araştırılmakta olan ve heyecan verici bir konudur. Pek çok kişi doğanın ve insanoğlunun hareket ve davranışlarının makineler tarafından modellenmesinin imkansız olduğu düşüncesini savunsa da, çalışmalar bunun o kadar da imkansız olmadığını ispatlamaktadır.
Yapay zekanın makinelerce modellenmesi, temelde yoğun matematiğe dayanmaktadır. Her ne kadar doğala çok yakın davranışlar sergileyen yapay zeka örnekleri geliştirilmişse de, çalışmalar bir şeyin kesinliğini ortaya çıkartmıştır.
“Hiçbir yapay zeka, insanoğlunun davranışlarını birebir uygulayamaz”
Yapay zekanın anlamı, bir bilgisayarın yada bilgisayar denetimli bir makinenin genellikle insana özgü nitelikler olduğu varsayılan akıl yürütme, anlam çıkarma ve genelleme gibi yüksek zihinsel aktivitelerin yerine getirebilme yeteneği olarak tanımlanmaktadır.
Şüphesiz bilgisayar teknolojisinin modellemekte en çok zorlandığı kavram “zeka” dır. Zekanın tanımı pek çok farklı şekillerde yapılmaktadır. Örneğin;

Zeka; bireyin amaçlı bir biçimde hareket edebilme, mantıklı düşünebilme ve çevresine uyum gösterme yetilerinin tamamıdır (Wechsler, Amerikan psikolog)

Zeka; bir amacın gerçekleştirilmesi için araçların duruma uygun kılınmasıdır (P. Oleron, psikolog)

Bu tanımlamaların yanında, bir de prof. Howard Gardner, çoklu zeka kavramını ileri sürmüştür. Gardner teorisine göre farklı zeka tür ve grupları vardır ve bunlar 8 grupta toplanabilir.
Bu tanımdan yola çıkarak, pek çok araştırmacı farklı tanımlar öne sürmüştür (Daniel Goleman, duygusal zeka, R. Bandler ve J.Grinder, NLP kuramı vb..) çoklu zeka teorisine göre herkesin zeki olabilme ihtimali vardır, önemli olan hangi zeka türü üzerinde konuşulduğudur.

**FeYeZaN** · 11-09-2007, 22:38

Eski çağlardan bu yana akıl, felsefenin önemli yönelimlerinden biri olmuştur.Akıldan temellenen kimi felsefe akımları aslında aklın kendisinin temellendiği süreçleri incelemekten ziyade onun vargılarını ve ürettiği olguları incelemişlerdir. XX. Yüzyılın yarısında, ikinci büyük savaş sırasında insanlık bilgiyi yapay süreçler ile işleme gereksinimi duymuş, ironik olarak felsefe değil, savaş bilimin bu en yeni alanını ortaya çıkarmıştır.

Sanayi ve teknoloji devrimini izleyen uygarlık sürecinde Yapay Zeka, insanın evreni ve doğayı anlama çabasında kendisine yardımcı olabilecek belki de kendisinden daha zeki, insan ötesi varlıklar yaratma düşünün bir ürünüdür.Bu düş, 1920 li yıllarda yazılan ve sonraları Isaac Asimov 'u da etkileyen modern bilim kurgu edebiyatının öncü yazarlarından Karel Čapek 'in eserlerinde dışa vurmuştur.Karel Čapek, R.U.R adlı tiyatro oyununda Yapay Zekaya sahip robotlar ile insanlığın ortak toplumsal sorunlarını ele alarak, Avrupa'da sanayi toplumunun henüz oluştuğu 1900 lü yıllarda Yapay Zekanın insan aklından bağımsız gelişebileceğini öngörmüştü.

Yapay olarak aklın, duyguların veya bilişsel süreçlerin yeniden üretilebileceği düşüncesi kimilerine imkansız gibi görünse de bugün bilim, maddenin gizemini büyük ölçüde aydınlatmış, atomaltı parçacıkların ilişkilerini incelemekte, bu parçaların oluşturduğu moleküler ilişkilerin birer matematiksel algoritması olduğunu gözler önüne sermekte, gelişen formel mantık bu ilişkileri birer birer açıklamaktadır.Sadece teorik olmayan bu süreç, bir yandan genetik bilimine kaynaklık etmekte, organik maddenin temel yapıtaşı olan DNA nın çeşitli türler açısından haritalarının çıkarılması sayesinde canlıların gen haritalarının yeniden programlanması olanaklı hale gelmiştir.Teolojik açıdan kabul edilemez veya sakıncalı görülen bu süreçler, canlı organizmaların sahip olduğu mekanizmanın çözülemez veya anlaşılamayacak kadar karmaşık, kutsal ve dokunulmaz olduğu gibi yerleşik inançları sarsmıştır.

Gelecekte, inorganik olarak sınıflandırdığımız maddelerin, örneğin slikon temelli mikroçiplerden oluşan bilgisayarlar, metal veya sentetik kompozit malzemelerden oluşan, fakat canlı bedenine büyük bir ustalıkla

benzetilmiş, yapay da olsa duyguları ve insana özgü bilişsel süreçleri olan bir robotu insana özgü toplumsal düzenden, hukuk sisteminden, evrensel haklardan dışlayacakmıyız ? Etik açıdan zor, fakat hukuk açısından tartışılması zorunlu olan bu ve benzeri sorular, insanlığın gelecekteki sorunları olacaktır.Ancak bunun yanısıra Yapay Zekanın ve Robotların insan hayatına getireceği kolaylıklar sayesinde insanın daha az çalışarak daha mutlu ve müreffeh bir hayat sürmesi ihtimali bu süreçlerin önü alınamaz bir şekilde gerçekleşmesini sağlayacaktır.Azalan doğal kaynaklar yüzünden maddeyi enerjiye daha ekonomik olarak dönüştürecek işgücü yine robotlar olacaktır.Yüksek okul eğitiminin yaygınlaşması sayesinde giderek kalifiye hale gelen insan, iş üretirken daha fazla konfor ve lüks yaşam talep etmektedir.Akıllı robotlar, öncelikle insanların yapmak istemediği ağır işleri devralacaklar, belki insan adına cephelerde savaşacak, madenlerde çalışacak, insanın sağlığını bozan tüm işkollarında ekonomik ve yorulmaz işçiler haline geleceklerdir.

Çağımızda Bilim Kurgu yazarı olmayı gerektirmeyen bu öngörüler, gelişmiş ülkelerin bilim ve teknoloji politikalarına çoktan yansımış durumdadır.Amerika Birleşik Devletlerinde Carnegie Melon, Japonyada Waseda üniversitelerinde yüzlerce bölüm ve onlarca fakülte bu konulara yoğunlaşmış durumdadır.Geleceğin teknolojilerini üretmek için milyarlarca dolarlık araştırma bütçeleri almaktadırlar.Gelecekte büyük patlamayı nükleer teknoloji değil,Yapay Zeka teknolojileri yapacaktır.Akıllı makineler ve robotlar seri üretilerek yeni bir ekonomi yaratacaklar,

bu teknolojiyi üretemeyen devletler ise bu teknolojiyi sadece satın alan ve tüketen konumunda kalacaklardır.Bu teknolojinin stratejik ürünleri ise seri olarak üretilmeyecek, onu geliştiren ülkeler tarafından diğerlerine üstünlük sağlamak için stratejik konumlarda, örneğin ülke güvenliği, savunma sanayi, kilit teknolojilerin üretilmesi gibi özel alanlarda kullanılacaktır.Yani, tarım veya tekstil ürünü üreterek kazanılan gelir ile bu teknolojiyi ithal etmek yeterli olmayacak, bağımsız ve otonom bir ülke olmak isteyen ülkelerin bu teknolojiyi bizzat üretmesi gerekecektir.

Bu gün, uzman sistemler, yapay sinir ağları, doğal dil işleme, örüntü tanıma gibi çeşitli alt disiplinleri olan Yapay Zekanın idealize bir tanımını yapacak olursak, insan zekasına özgü olan, algılama, öğrenme, çoğul kavramları bağlama, düşünme, fikir yürütme, sorun çözme, iletişim kurma, çıkarımsama yapma ve karar verme gibi yüksek bilişsel fonksiyonları veya otonom davranışları sergilemesi beklenen yapay bir işletim sistemi olması gerektiğini söyleyebiliriz.Bu sistem aynı zamanda düşüncelerinden tepkiler üretebilmeli ( eyleyici Yapay Zeka ) ve bu tepkileri fiziksel olarak dışa vurabilmelidir.

Kimi indirgenmiş yaklaşımlara göre Yapay Zeka, makine zekası veya bir bilgisayarın düşünme girişimidir.Çek yazar Karel Čapek'in öngördüğü gibi, idealize tanımın içinde bulunan "İnsan Zekasına Özgü" yaklaşımı gelecekte değişebilir, onu yaratan insan aklı, onu belkide kendi zekasından daha üstün kılacak yeni özellikler katarak insan zekasından farklılaşmasını sağlayabilir. Bu insanoğlunun evreni kavrayışını hızlandıracak yeni bir süreç yaratacaktır. Belkide Karel Čapek'in R.U.R oyununda olduğu gibi insanlık konseyi, robot zekasına sınırlandırmalar getirecek, android veya akıllı robot diyebileceğimiz bu yeni canlı türünün insan ırkına üstünlük kurmasını engelleyeceklerdir.Bu ihtimal, Isaac Asimov'un ortaya attığı 3 robot yasasında yüzeye çıkmaktadır.3 robot yasası her zaman insanın efendi, robotların ise köleler olması gerektiğinin altını açıkça çizmektedir.

**eLFiDa** · 11-09-2007, 22:51

yapay zeka mümkün diye düşünüyorum ben ...
evlerimizde bile artık akıllı fırınlar beyaz eşyalar kullanmaya başladık ...
bunlarda yeni öğrendklerime göre mikroçipler ve sensörler ile sağlanıyor temel olarak...
eğer dahada geliştirilebilirse mümkündür bence ...
eskiden yabancı filmlerde izlenirmiş mesela cep telefonu o zaman annem anlatıyor imkansız diyo gülüyorlarmış ...
şimdi ise hayatımızın vazgeçilmezlerinden ...

güzel bir paylaşımdı emeğine sağlık mekteb ...

**FeYeZaN** · 11-09-2007, 22:57

mumkun lakın bır yerde sıkışıp kalıyorlar...
o sıkıstıkları konuda kendı kendıne dusunen bır sıstem...
sımdıkı sıstemlerın hepsı olasılık hesapları ıle... yada daha once yuklenen bılgıler dogrultusunda..

ama kendı kendıne dusunmek bılmıyorum ama bence ımkansız gıbı..

eger kendı kendıne dusunebılse... suur sahıbı bır canlı olur...
bu dunyada ıbadetle gorevlı cınler ınsanlar ve robotlar olur... degıl mı...

ınsanın sorumlu olmasıda bu suur sebebı ıle degıl mı... cok ılgınc hakıkaten.. ben degısık boyutlara daldım bıraz

**eLFiDa** · 11-09-2007, 23:05

ewet o açıdan düşünürsen zaten konu çok karmaşıklaşıyor ...=)
fakat algılayıcı (sensör) ler ile durum algılanabilip microçipte programlanarak mümkün hale getirilebilir öğrendiklerim kadarıyla...yani sistem kendi düşünür hale getirilebilir programlanarak hangi durumda nasıl tepki vereceğini bilebilir böylece... diye düşünüyorum ama araştırmak lazım tabi...

**FeYeZaN** · 11-09-2007, 23:13

kendı kendıne secme olayı su ıkı tane aynı cıns aynı renk aynı sekıl... elma var gorunuste hıc bır fark yok... bu ıkısı ıcınde nasıl secım yapacak secmesı ıcın secım yapabılmesı ıcın bı neden olustuması lazım... yoksa farklı durumlar karsısında algıla ıle secım yapabılır... yuklenen dosyalar ve secım nıtelıkları ıle...

**eLFiDa** · 11-09-2007, 23:26

sanırım konulara farklı açıdan bakıyoruz sohbet amaçlı tartışmak güzel fakat konuşmak ve anlatmakla bitmez bu konu sanırım emeğine sağlık tekrardan =)
bu konu hakkında farklı paylaşımlar da sunulabilir aslında araştırmak lazım...

**FeYeZaN** · 11-09-2007, 23:33

İnsan gibi düşünen sistemler:İnsan gibi düşünen bir program üretmek için insanların nasıl düşündüğünü saptamak gerekir. Bu da psikolojik deneylerle yapılabilir. Yeterli sayıda deney yapıldıktan sonra elde edilen bilgilerle bir kuram oluşturulabilir. Daha sonra bu kurama dayanarak bilgisayar programı üretilebilir. Eğer programın giriş/çıkış ve zamanlama davranışı insanlarınkine eşse programın düzeneklerinden bazılarının insan beyninde de mevcut olabileceği söylenebilir. İnsan gibi düşünen sistemler üretmek bilişsel bilimin araştırma alanına girmektedir. Bu çalışmalarda asıl amaç genellikle insanın düşünme süreçlerini çözümlemede bilgisayar modellerini bir araç olarak kullanmaktır.
İnsan gibi davranan sistemler:Yapay zeka araştırmacılarının baştan beri ulaşmak istediği ideal, insan gibi davranan sistemler üretmektir. Turing zeki davranışı, bir sorgulayıcıyı kandıracak kadar bütün bilişsel görevlerde insan düzeyinde başarım göstermek olarak tanımlamıştır. Bunu ölçmek için de Turing testi olarak bilinen bir test önermiştir. Turing testinde denek, sorgulayıcıyla bir terminal aracılığıyla haberleşir. Eğer sorgulayıcı, deneğin insan mı yoksa bir bilgisayar mı olduğunu anlayamazsa denek Turing testini geçmiş sayılır. Turing, testini tanımlarken zeka için bir insanın fiziksel benzetiminin gereksiz olduğunu düşündüğü için sorgulayıcıyla bilgisayar arasında doğrudan fiziksel temastan söz etmekten kaçınmıştır. Burada vurgulanması gereken nokta, bilgisayarda zeki davranışı üreten sürecin insan beynindeki süreçlerin modellenmesiyle elde edilebileceği gibi tamamen başka prensiplerden de hareket edilerek üretilmesinin olası olmasıdır.
Rasyonel düşünen sistemler:Bu sistemlerin temelinde mantık yer alır. Burada amaç çözülmesi istenen sorunu mantıksal bir gösterimle betimledikten sonra çıkarım kurallarını kullanarak çözümünü bulmaktır. Yapay zeka'da çok önemli bir yer tutan mantıkçı gelenek zeki sistemler üretmek için bu çeşit programlar üretmeyi amaçlamaktadır. Bu yaklaşımı kullanarak gerçek sorunları çözmeye çalışınca iki önemli engel karşımıza çıkmaktadır. Mantık, formel bir dil kullanır. Gündelik yaşamdan kaynaklanan, çoğu kez de belirsizlik içeren bilgileri mantığın işleyebileceği bu dille göstermek hiç de kolay değildir. Bir başka güçlük de en ufak sorunların dışındaki sorunları çözerken kullanılması gerekecek bilgisayar kaynaklarının üstel olarak artmasıdır.
Rasyonel davranan sistemler:Amaçlara ulaşmak için inançlarına uygun davranan sistemlere rasyonel denir. Bir ajan algılayan ve harekette bulunan bir şeydir. Bu yaklaşımda yapay zeka, rasyonel ajanların incelenmesi ve oluşturulması olarak tanımlanmaktadır. Rasyonel bir ajan olmak için gerekli koşullardan biri de doğru çıkarımlar yapabilmek ve bu çıkarımların sonuçlarına göre harekete geçmektir. Ancak, yalnızca doğru çıkarım yapabilmek yeterli değildir. Çünkü bazı durumlarda doğruluğu ispatlanmış bir çözüm olmadığı halde gene de bir şey yapmak gerekebilir. Bunun yanında çıkarımdan kaynaklanmayan bazı rasyonel davranışlar da vardır. Örneğin, sıcak bir şeye değince insanın elini çekmesi bir refleks harekettir ve uzun düşünce süreçlerine girmeden yapılır. Bu yüzden yapay zekayı rasyonel ajan tasarımı olarak gören araştırmacılar, iki avantaj öne sürerler. Birincisi "düşünce yasaları" yaklaşımından daha genel olması, ikincisi ise bilimsel geliştirme yöntemlerinin uygulanmasına daha uygun olmasıdır

Yapay zekâ, yani AI (artificial intelligence) nedir?
Yapay zekâ basitçe akıllı bilgisayar programı demektir. Hesap yapabilen, tasnif edebilen ve en önemlisi problem çözme yetisine sahip bilgisayar programları genel olarak yapay zekâ tanımlaması içinde değerlendirilebilir.
2. Peki ama, zekâ nedir?Dünyada amaçlara ulaşmak için gerekli yeteneklerin hesap kısmıdır. İnsanlarda, pek çok hayvanda ve bazı makinelerde farklı türlerde ve derecelerde görülmekte
3. İnsan zekâsına bağlı olmayan somut bir zekâ tanımı yok mu?:
Henüz yok. Sorun şu: Henüz genel olarak hangi hesap prosedürlerinin akıllı olarak tanımlandığı belirlenemedi.
4. Bir şeyin akıllı olup olmadığına 'evet' ya da 'hayır' diye cevap vermek mümkün mü? Örneğin 'Bu makine akıllı mı, değil mi?' gibi..
Hayır. Zeka, mekanizmaları içeriyor ve yapay zekâ araştırması, bilgisayarların nasıl bazı mekanizmaları yürütüp bazılarını yürütmediğini keşfediyor. Eğer bir görevi gerçekleştirmek sadece günümüzde iyice bilinen mekanizmaları içeriyorsa, bilgisayar programları bu görevlerle ilgili etkileyici performanslar gerçekleştirebilir. Bu gibi programlar 'oldukça akıllı' programlar olarak kabul ediliyor.
5. Yapay zekâ, insan zekâsını taklit mi ediyor?:
Zaman zaman. Öte yandan, sadece kendi metotlarımızı gözlemleyerek bile makineleri, problemleri çözecek hale getirmeyi öğrenebiliriz. Diğer taraftan, Al çalışmalarının çoğu, insanları ve hayvanları incelemektense dünyadaki zekâ gerektiren problemleri incelemeyi içeriyor.
6. Bilgisayar programlarında IQ söz konusu mu?:
Hayır. IQ, zekânın çocuklardaki gelişim seviyesidir. Zeka testlerinde zekâ yaşının kronolojik yaşa bölümünün 100 ile çarpılmasıyla elde edilen sonuçtur. IQ hayattaki başarılar ve başarısızlıklarla karşılıklı ilişki içerisindedir; ancak bir bilgisayarın IQ testlerinde elde ettiği yüksek sonuçla, yararlanılabilirliği arasında zayıf bir ilişki vardır. Örneğin, bir çocuğun bol haneli bir sayıyı tekrar etmesi diğer zekâ yetenekleri ile bağlantılıdır; çocuğun bir kerede ne kadar bilgiyi hesaplayabileceğini ölçer. Ancak 'sayı uzunluğu' çok kısıtlı işleme sahip bilgisayarlar için bile önemsizdir. Bununla birlikte IQ testlerindeki bazı sorular yapay zekâ için faydalıdır.
7. İnsan ve bilgisayar zekâsı arasındaki diğer karşılaştırmalar nelerdir?:
İnsan zekâsı konusundaki en önemli araştırmacılardan biri olan Arthur R. Jensen, bütün normal insanların aynı entelektüel mekanizmaya sahip olduklarını ve zekâ farklılıklarının nicel biyokimyasal ve psikolojik koşullara bağlı olduğunu "heuristik" (keşfetmeye yarayan) bir hipotez olarak öne sürüyor. Bunlar; hız, kısa vadeli hafıza ve doğru, tekrar ulaşılabilir uzun vadeli hafıza olarak tanımlanabilir. Günümüzde yapay zekânın durumu ise bunun tam tersi. Bilgisayar programları büyük hıza ve hafızaya sahip; ancak yetenekleri, program tasarımcılarının programlara kazandırdığı entelektüel mekanizmalara bağlı. Çocukların ergenlik yaşlarına kadar geliştiremediği bazı yeteneklere sahip olabilirler, ancak iki yaşındaki bir çocuğun sahip olduğu bazı yetenekler onlarda olmayabilir. Bilmeye ve kavramaya dayalı bilimler, insanın yeteneklerinin tam olarak ne olduğu belirlemede hâlâ başarılı değil. Yapay zekâdaki entelektüel mekanizmaların organizasyonu insandakinden çok daha faydalı ve farklı olabilir.

**eLFiDa** · 11-09-2007, 23:47

konu geleceğe dair önemli ve farklı görüşler içerdiği için önemli konu olarak ayarladım =)
yapay zeka hakkındaki paylaşımlarına burda devam edebilirsen çok sevinirim çok farklı bir çok şey öğrendim devamını görmek dileğiyle...=)

**FeYeZaN** · 11-09-2007, 23:57

Yapay Zeka’nın (Artificial Intelligence) çıkış sorusu:

Bilgisayarlar düşünebilir mi?

Bu sorunun cevabını vermek için Turing testini kısaca hatırlamakta fayda var. Yukarıdaki soru ilk defa sorulduğunda Alan Turing, bir bilgisayarın zeki olduğuna nasıl karar veririz sorusunu ortaya atarak bir test önerdi. Bildiğiniz gibi, bu testte bir odaya bilgisayar diğerine insan koyuyorsunuz. Dışarıdan bir insan hangi odada kimin olduğunu anlamak için her iki odaya da sorular yöneltiyor. Turing, ‘Eğer insan kullanıcı belli süreli testin sonunda hangi odada bilgisayar hangi odada insan olduğunu anlayamıyorsa bilgisayarın zeki olduğunu söyleyebiliriz’ diyor. O günden bugüne köprünün altından çok sular aktı. Henüz yapay zeka o aşamada değil fakat edinilen başarılar da yadsınamaz. Yapay zeka henüz bunun cevabını verebilmiş değil. Fakat teknoloji buna rağmen pragmatik davranarak Yapay Zekadan faydalanarak teknoloji üretmeyi başarmaktadır. Pek çok alanda başarıyla kullanılıyor bugün. OCR uygulamalarından yüz tanımaya, ses tanımadan el yazısı tahliline kadar..
Bilgisayarlarla insanın farkı zeka ve akıl kavramlarında düğümleniyor. Bilgisayarlar inancıma göre eninde sonunda zeki olacak ama hiçbir zaman akıllı bilgisayardan söz edilemeyecek. Maalesef ülkemizde pekçok uğraşıya rağmen Türkçe’ye bazı kavramların yanlış girmesi önlenemedi. ‘Akıllı buzdolabı’, ‘akıllı çamaşır makineleri’ kapladı her yeri.
Kısaca, bilgisayarlar belki düşünebilecek ama tefekkür edemeyecek, öğrenebilecek, zeki davranışlar sergileyebilecek fakat akledemeyecek. İnsandaki inanç gibi sağduyu gibi değerlere dayanan davranışların bilgisayarlarca modellenmesinin mümkün olmadığını kabul etmek gerekiyor. Yani bir bilgisayar ‘intelligent’ olabilir ama ‘intellectual’ olamaz…

11-09-2007, 22:33	#1 (permalink)
FeYeZaN KüRRe-i Arz Tevekkeltü Alallah..! Kayıt: 03.08.2007 Yaş: 24 Mesajlar: 2.899 İtibar Gücü: 24	Yapay Zeka Yapay zeka, günümüzde pek çok bilim adamı tarafından halen araştırılmakta olan ve heyecan verici bir konudur. Pek çok kişi doğanın ve insanoğlunun hareket ve davranışlarının makineler tarafından modellenmesinin imkansız olduğu düşüncesini savunsa da, çalışmalar bunun o kadar da imkansız olmadığını ispatlamaktadır. Yapay zekanın makinelerce modellenmesi, temelde yoğun matematiğe dayanmaktadır. Her ne kadar doğala çok yakın davranışlar sergileyen yapay zeka örnekleri geliştirilmişse de, çalışmalar bir şeyin kesinliğini ortaya çıkartmıştır. “Hiçbir yapay zeka, insanoğlunun davranışlarını birebir uygulayamaz” Yapay zekanın anlamı, bir bilgisayarın yada bilgisayar denetimli bir makinenin genellikle insana özgü nitelikler olduğu varsayılan akıl yürütme, anlam çıkarma ve genelleme gibi yüksek zihinsel aktivitelerin yerine getirebilme yeteneği olarak tanımlanmaktadır. Şüphesiz bilgisayar teknolojisinin modellemekte en çok zorlandığı kavram “zeka” dır. Zekanın tanımı pek çok farklı şekillerde yapılmaktadır. Örneğin; Zeka; bireyin amaçlı bir biçimde hareket edebilme, mantıklı düşünebilme ve çevresine uyum gösterme yetilerinin tamamıdır (Wechsler, Amerikan psikolog) Zeka; bir amacın gerçekleştirilmesi için araçların duruma uygun kılınmasıdır (P. Oleron, psikolog) Bu tanımlamaların yanında, bir de prof. Howard Gardner, çoklu zeka kavramını ileri sürmüştür. Gardner teorisine göre farklı zeka tür ve grupları vardır ve bunlar 8 grupta toplanabilir. Bu tanımdan yola çıkarak, pek çok araştırmacı farklı tanımlar öne sürmüştür (Daniel Goleman, duygusal zeka, R. Bandler ve J.Grinder, NLP kuramı vb..) çoklu zeka teorisine göre herkesin zeki olabilme ihtimali vardır, önemli olan hangi zeka türü üzerinde konuşulduğudur.

11-09-2007, 22:38	#2 (permalink)
FeYeZaN KüRRe-i Arz Tevekkeltü Alallah..! Kayıt: 03.08.2007 Yaş: 24 Mesajlar: 2.899 İtibar Gücü: 24	Farklı Bir Görüş Eski çağlardan bu yana akıl, felsefenin önemli yönelimlerinden biri olmuştur.Akıldan temellenen kimi felsefe akımları aslında aklın kendisinin temellendiği süreçleri incelemekten ziyade onun vargılarını ve ürettiği olguları incelemişlerdir. XX. Yüzyılın yarısında, ikinci büyük savaş sırasında insanlık bilgiyi yapay süreçler ile işleme gereksinimi duymuş, ironik olarak felsefe değil, savaş bilimin bu en yeni alanını ortaya çıkarmıştır. Sanayi ve teknoloji devrimini izleyen uygarlık sürecinde Yapay Zeka, insanın evreni ve doğayı anlama çabasında kendisine yardımcı olabilecek belki de kendisinden daha zeki, insan ötesi varlıklar yaratma düşünün bir ürünüdür.Bu düş, 1920 li yıllarda yazılan ve sonraları Isaac Asimov 'u da etkileyen modern bilim kurgu edebiyatının öncü yazarlarından Karel Čapek 'in eserlerinde dışa vurmuştur.Karel Čapek, R.U.R adlı tiyatro oyununda Yapay Zekaya sahip robotlar ile insanlığın ortak toplumsal sorunlarını ele alarak, Avrupa'da sanayi toplumunun henüz oluştuğu 1900 lü yıllarda Yapay Zekanın insan aklından bağımsız gelişebileceğini öngörmüştü. Yapay olarak aklın, duyguların veya bilişsel süreçlerin yeniden üretilebileceği düşüncesi kimilerine imkansız gibi görünse de bugün bilim, maddenin gizemini büyük ölçüde aydınlatmış, atomaltı parçacıkların ilişkilerini incelemekte, bu parçaların oluşturduğu moleküler ilişkilerin birer matematiksel algoritması olduğunu gözler önüne sermekte, gelişen formel mantık bu ilişkileri birer birer açıklamaktadır.Sadece teorik olmayan bu süreç, bir yandan genetik bilimine kaynaklık etmekte, organik maddenin temel yapıtaşı olan DNA nın çeşitli türler açısından haritalarının çıkarılması sayesinde canlıların gen haritalarının yeniden programlanması olanaklı hale gelmiştir.Teolojik açıdan kabul edilemez veya sakıncalı görülen bu süreçler, canlı organizmaların sahip olduğu mekanizmanın çözülemez veya anlaşılamayacak kadar karmaşık, kutsal ve dokunulmaz olduğu gibi yerleşik inançları sarsmıştır. Gelecekte, inorganik olarak sınıflandırdığımız maddelerin, örneğin slikon temelli mikroçiplerden oluşan bilgisayarlar, metal veya sentetik kompozit malzemelerden oluşan, fakat canlı bedenine büyük bir ustalıkla benzetilmiş, yapay da olsa duyguları ve insana özgü bilişsel süreçleri olan bir robotu insana özgü toplumsal düzenden, hukuk sisteminden, evrensel haklardan dışlayacakmıyız ? Etik açıdan zor, fakat hukuk açısından tartışılması zorunlu olan bu ve benzeri sorular, insanlığın gelecekteki sorunları olacaktır.Ancak bunun yanısıra Yapay Zekanın ve Robotların insan hayatına getireceği kolaylıklar sayesinde insanın daha az çalışarak daha mutlu ve müreffeh bir hayat sürmesi ihtimali bu süreçlerin önü alınamaz bir şekilde gerçekleşmesini sağlayacaktır.Azalan doğal kaynaklar yüzünden maddeyi enerjiye daha ekonomik olarak dönüştürecek işgücü yine robotlar olacaktır.Yüksek okul eğitiminin yaygınlaşması sayesinde giderek kalifiye hale gelen insan, iş üretirken daha fazla konfor ve lüks yaşam talep etmektedir.Akıllı robotlar, öncelikle insanların yapmak istemediği ağır işleri devralacaklar, belki insan adına cephelerde savaşacak, madenlerde çalışacak, insanın sağlığını bozan tüm işkollarında ekonomik ve yorulmaz işçiler haline geleceklerdir. Çağımızda Bilim Kurgu yazarı olmayı gerektirmeyen bu öngörüler, gelişmiş ülkelerin bilim ve teknoloji politikalarına çoktan yansımış durumdadır.Amerika Birleşik Devletlerinde Carnegie Melon, Japonyada Waseda üniversitelerinde yüzlerce bölüm ve onlarca fakülte bu konulara yoğunlaşmış durumdadır.Geleceğin teknolojilerini üretmek için milyarlarca dolarlık araştırma bütçeleri almaktadırlar.Gelecekte büyük patlamayı nükleer teknoloji değil,Yapay Zeka teknolojileri yapacaktır.Akıllı makineler ve robotlar seri üretilerek yeni bir ekonomi yaratacaklar, bu teknolojiyi üretemeyen devletler ise bu teknolojiyi sadece satın alan ve tüketen konumunda kalacaklardır.Bu teknolojinin stratejik ürünleri ise seri olarak üretilmeyecek, onu geliştiren ülkeler tarafından diğerlerine üstünlük sağlamak için stratejik konumlarda, örneğin ülke güvenliği, savunma sanayi, kilit teknolojilerin üretilmesi gibi özel alanlarda kullanılacaktır.Yani, tarım veya tekstil ürünü üreterek kazanılan gelir ile bu teknolojiyi ithal etmek yeterli olmayacak, bağımsız ve otonom bir ülke olmak isteyen ülkelerin bu teknolojiyi bizzat üretmesi gerekecektir. Bu gün, uzman sistemler, yapay sinir ağları, doğal dil işleme, örüntü tanıma gibi çeşitli alt disiplinleri olan Yapay Zekanın idealize bir tanımını yapacak olursak, insan zekasına özgü olan, algılama, öğrenme, çoğul kavramları bağlama, düşünme, fikir yürütme, sorun çözme, iletişim kurma, çıkarımsama yapma ve karar verme gibi yüksek bilişsel fonksiyonları veya otonom davranışları sergilemesi beklenen yapay bir işletim sistemi olması gerektiğini söyleyebiliriz.Bu sistem aynı zamanda düşüncelerinden tepkiler üretebilmeli ( eyleyici Yapay Zeka ) ve bu tepkileri fiziksel olarak dışa vurabilmelidir. Kimi indirgenmiş yaklaşımlara göre Yapay Zeka, makine zekası veya bir bilgisayarın düşünme girişimidir.Çek yazar Karel Čapek'in öngördüğü gibi, idealize tanımın içinde bulunan "İnsan Zekasına Özgü" yaklaşımı gelecekte değişebilir, onu yaratan insan aklı, onu belkide kendi zekasından daha üstün kılacak yeni özellikler katarak insan zekasından farklılaşmasını sağlayabilir. Bu insanoğlunun evreni kavrayışını hızlandıracak yeni bir süreç yaratacaktır. Belkide Karel Čapek'in R.U.R oyununda olduğu gibi insanlık konseyi, robot zekasına sınırlandırmalar getirecek, android veya akıllı robot diyebileceğimiz bu yeni canlı türünün insan ırkına üstünlük kurmasını engelleyeceklerdir.Bu ihtimal, Isaac Asimov'un ortaya attığı 3 robot yasasında yüzeye çıkmaktadır.3 robot yasası her zaman insanın efendi, robotların ise köleler olması gerektiğinin altını açıkça çizmektedir.

Seçenekler
Yazdırılabilir şekli göster Sayfayı E-Mail olarak gönder
Stil
Normal Hybrid-Şeklinde gösterime geç Ağaç şeklinde gösterime geç

Benzer Konular
Konu	Konuyu Başlatan	Kategori	Cevaplar	Son Mesaj
Türk Yapay Zekası Compishco	yanlız_ask	Yeni Teknolojiler ve Haberler	1	10-12-2007 13:53
Yapay kıkırdak devri	Ruhsar	Sağlık	0	02-10-2007 07:13
Toz halinde yapay kan	eLFiDa	Bilelim Öğrenelim	0	25-09-2007 23:36
yapay gökyüzü	GiRL_Léé	Fotoğrafçılık ve Resimler	7	25-08-2007 17:16
Gerçeğini aratmayan yapay el!	waterlily	Bilelim Öğrenelim	1	29-12-2006 17:55

11-09-2007, 22:51	#3 (permalink)
eLFiDa Kendini aşan 2de1'ci Hąγąt Gúz£Ldi® Kayıt: 07.02.2007 Yaş: 21 Mesajlar: 5.375 İtibar Gücü: 35	yapay zeka mümkün diye düşünüyorum ben ... evlerimizde bile artık akıllı fırınlar beyaz eşyalar kullanmaya başladık ... bunlarda yeni öğrendklerime göre mikroçipler ve sensörler ile sağlanıyor temel olarak... eğer dahada geliştirilebilirse mümkündür bence ... eskiden yabancı filmlerde izlenirmiş mesela cep telefonu o zaman annem anlatıyor imkansız diyo gülüyorlarmış ... şimdi ise hayatımızın vazgeçilmezlerinden ... güzel bir paylaşımdı emeğine sağlık mekteb ...

11-09-2007, 22:57	#4 (permalink)
FeYeZaN KüRRe-i Arz Tevekkeltü Alallah..! Kayıt: 03.08.2007 Yaş: 24 Mesajlar: 2.899 İtibar Gücü: 24	mumkun lakın bır yerde sıkışıp kalıyorlar... o sıkıstıkları konuda kendı kendıne dusunen bır sıstem... sımdıkı sıstemlerın hepsı olasılık hesapları ıle... yada daha once yuklenen bılgıler dogrultusunda.. ama kendı kendıne dusunmek bılmıyorum ama bence ımkansız gıbı.. eger kendı kendıne dusunebılse... suur sahıbı bır canlı olur... bu dunyada ıbadetle gorevlı cınler ınsanlar ve robotlar olur... degıl mı... ınsanın sorumlu olmasıda bu suur sebebı ıle degıl mı... cok ılgınc hakıkaten.. ben degısık boyutlara daldım bıraz

11-09-2007, 23:05	#5 (permalink)
eLFiDa Kendini aşan 2de1'ci Hąγąt Gúz£Ldi® Kayıt: 07.02.2007 Yaş: 21 Mesajlar: 5.375 İtibar Gücü: 35	ewet o açıdan düşünürsen zaten konu çok karmaşıklaşıyor ...=) fakat algılayıcı (sensör) ler ile durum algılanabilip microçipte programlanarak mümkün hale getirilebilir öğrendiklerim kadarıyla...yani sistem kendi düşünür hale getirilebilir programlanarak hangi durumda nasıl tepki vereceğini bilebilir böylece... diye düşünüyorum ama araştırmak lazım tabi...

11-09-2007, 23:13	#6 (permalink)
FeYeZaN KüRRe-i Arz Tevekkeltü Alallah..! Kayıt: 03.08.2007 Yaş: 24 Mesajlar: 2.899 İtibar Gücü: 24	kendı kendıne secme olayı su ıkı tane aynı cıns aynı renk aynı sekıl... elma var gorunuste hıc bır fark yok... bu ıkısı ıcınde nasıl secım yapacak secmesı ıcın secım yapabılmesı ıcın bı neden olustuması lazım... yoksa farklı durumlar karsısında algıla ıle secım yapabılır... yuklenen dosyalar ve secım nıtelıkları ıle...

11-09-2007, 23:26	#7 (permalink)
eLFiDa Kendini aşan 2de1'ci Hąγąt Gúz£Ldi® Kayıt: 07.02.2007 Yaş: 21 Mesajlar: 5.375 İtibar Gücü: 35	sanırım konulara farklı açıdan bakıyoruz sohbet amaçlı tartışmak güzel fakat konuşmak ve anlatmakla bitmez bu konu sanırım emeğine sağlık tekrardan =) bu konu hakkında farklı paylaşımlar da sunulabilir aslında araştırmak lazım...

11-09-2007, 23:33	#8 (permalink)
FeYeZaN KüRRe-i Arz Tevekkeltü Alallah..! Kayıt: 03.08.2007 Yaş: 24 Mesajlar: 2.899 İtibar Gücü: 24	İnsan gibi düşünen sistemler:İnsan gibi düşünen bir program üretmek için insanların nasıl düşündüğünü saptamak gerekir. Bu da psikolojik deneylerle yapılabilir. Yeterli sayıda deney yapıldıktan sonra elde edilen bilgilerle bir kuram oluşturulabilir. Daha sonra bu kurama dayanarak bilgisayar programı üretilebilir. Eğer programın giriş/çıkış ve zamanlama davranışı insanlarınkine eşse programın düzeneklerinden bazılarının insan beyninde de mevcut olabileceği söylenebilir. İnsan gibi düşünen sistemler üretmek bilişsel bilimin araştırma alanına girmektedir. Bu çalışmalarda asıl amaç genellikle insanın düşünme süreçlerini çözümlemede bilgisayar modellerini bir araç olarak kullanmaktır. İnsan gibi davranan sistemler:Yapay zeka araştırmacılarının baştan beri ulaşmak istediği ideal, insan gibi davranan sistemler üretmektir. Turing zeki davranışı, bir sorgulayıcıyı kandıracak kadar bütün bilişsel görevlerde insan düzeyinde başarım göstermek olarak tanımlamıştır. Bunu ölçmek için de Turing testi olarak bilinen bir test önermiştir. Turing testinde denek, sorgulayıcıyla bir terminal aracılığıyla haberleşir. Eğer sorgulayıcı, deneğin insan mı yoksa bir bilgisayar mı olduğunu anlayamazsa denek Turing testini geçmiş sayılır. Turing, testini tanımlarken zeka için bir insanın fiziksel benzetiminin gereksiz olduğunu düşündüğü için sorgulayıcıyla bilgisayar arasında doğrudan fiziksel temastan söz etmekten kaçınmıştır. Burada vurgulanması gereken nokta, bilgisayarda zeki davranışı üreten sürecin insan beynindeki süreçlerin modellenmesiyle elde edilebileceği gibi tamamen başka prensiplerden de hareket edilerek üretilmesinin olası olmasıdır. Rasyonel düşünen sistemler:Bu sistemlerin temelinde mantık yer alır. Burada amaç çözülmesi istenen sorunu mantıksal bir gösterimle betimledikten sonra çıkarım kurallarını kullanarak çözümünü bulmaktır. Yapay zeka'da çok önemli bir yer tutan mantıkçı gelenek zeki sistemler üretmek için bu çeşit programlar üretmeyi amaçlamaktadır. Bu yaklaşımı kullanarak gerçek sorunları çözmeye çalışınca iki önemli engel karşımıza çıkmaktadır. Mantık, formel bir dil kullanır. Gündelik yaşamdan kaynaklanan, çoğu kez de belirsizlik içeren bilgileri mantığın işleyebileceği bu dille göstermek hiç de kolay değildir. Bir başka güçlük de en ufak sorunların dışındaki sorunları çözerken kullanılması gerekecek bilgisayar kaynaklarının üstel olarak artmasıdır. Rasyonel davranan sistemler:Amaçlara ulaşmak için inançlarına uygun davranan sistemlere rasyonel denir. Bir ajan algılayan ve harekette bulunan bir şeydir. Bu yaklaşımda yapay zeka, rasyonel ajanların incelenmesi ve oluşturulması olarak tanımlanmaktadır. Rasyonel bir ajan olmak için gerekli koşullardan biri de doğru çıkarımlar yapabilmek ve bu çıkarımların sonuçlarına göre harekete geçmektir. Ancak, yalnızca doğru çıkarım yapabilmek yeterli değildir. Çünkü bazı durumlarda doğruluğu ispatlanmış bir çözüm olmadığı halde gene de bir şey yapmak gerekebilir. Bunun yanında çıkarımdan kaynaklanmayan bazı rasyonel davranışlar da vardır. Örneğin, sıcak bir şeye değince insanın elini çekmesi bir refleks harekettir ve uzun düşünce süreçlerine girmeden yapılır. Bu yüzden yapay zekayı rasyonel ajan tasarımı olarak gören araştırmacılar, iki avantaj öne sürerler. Birincisi "düşünce yasaları" yaklaşımından daha genel olması, ikincisi ise bilimsel geliştirme yöntemlerinin uygulanmasına daha uygun olmasıdır Yapay zekâ, yani AI (artificial intelligence) nedir? Yapay zekâ basitçe akıllı bilgisayar programı demektir. Hesap yapabilen, tasnif edebilen ve en önemlisi problem çözme yetisine sahip bilgisayar programları genel olarak yapay zekâ tanımlaması içinde değerlendirilebilir. 2. Peki ama, zekâ nedir?Dünyada amaçlara ulaşmak için gerekli yeteneklerin hesap kısmıdır. İnsanlarda, pek çok hayvanda ve bazı makinelerde farklı türlerde ve derecelerde görülmekte 3. İnsan zekâsına bağlı olmayan somut bir zekâ tanımı yok mu?: Henüz yok. Sorun şu: Henüz genel olarak hangi hesap prosedürlerinin akıllı olarak tanımlandığı belirlenemedi. 4. Bir şeyin akıllı olup olmadığına 'evet' ya da 'hayır' diye cevap vermek mümkün mü? Örneğin 'Bu makine akıllı mı, değil mi?' gibi.. Hayır. Zeka, mekanizmaları içeriyor ve yapay zekâ araştırması, bilgisayarların nasıl bazı mekanizmaları yürütüp bazılarını yürütmediğini keşfediyor. Eğer bir görevi gerçekleştirmek sadece günümüzde iyice bilinen mekanizmaları içeriyorsa, bilgisayar programları bu görevlerle ilgili etkileyici performanslar gerçekleştirebilir. Bu gibi programlar 'oldukça akıllı' programlar olarak kabul ediliyor. 5. Yapay zekâ, insan zekâsını taklit mi ediyor?: Zaman zaman. Öte yandan, sadece kendi metotlarımızı gözlemleyerek bile makineleri, problemleri çözecek hale getirmeyi öğrenebiliriz. Diğer taraftan, Al çalışmalarının çoğu, insanları ve hayvanları incelemektense dünyadaki zekâ gerektiren problemleri incelemeyi içeriyor. 6. Bilgisayar programlarında IQ söz konusu mu?: Hayır. IQ, zekânın çocuklardaki gelişim seviyesidir. Zeka testlerinde zekâ yaşının kronolojik yaşa bölümünün 100 ile çarpılmasıyla elde edilen sonuçtur. IQ hayattaki başarılar ve başarısızlıklarla karşılıklı ilişki içerisindedir; ancak bir bilgisayarın IQ testlerinde elde ettiği yüksek sonuçla, yararlanılabilirliği arasında zayıf bir ilişki vardır. Örneğin, bir çocuğun bol haneli bir sayıyı tekrar etmesi diğer zekâ yetenekleri ile bağlantılıdır; çocuğun bir kerede ne kadar bilgiyi hesaplayabileceğini ölçer. Ancak 'sayı uzunluğu' çok kısıtlı işleme sahip bilgisayarlar için bile önemsizdir. Bununla birlikte IQ testlerindeki bazı sorular yapay zekâ için faydalıdır. 7. İnsan ve bilgisayar zekâsı arasındaki diğer karşılaştırmalar nelerdir?: İnsan zekâsı konusundaki en önemli araştırmacılardan biri olan Arthur R. Jensen, bütün normal insanların aynı entelektüel mekanizmaya sahip olduklarını ve zekâ farklılıklarının nicel biyokimyasal ve psikolojik koşullara bağlı olduğunu "heuristik" (keşfetmeye yarayan) bir hipotez olarak öne sürüyor. Bunlar; hız, kısa vadeli hafıza ve doğru, tekrar ulaşılabilir uzun vadeli hafıza olarak tanımlanabilir. Günümüzde yapay zekânın durumu ise bunun tam tersi. Bilgisayar programları büyük hıza ve hafızaya sahip; ancak yetenekleri, program tasarımcılarının programlara kazandırdığı entelektüel mekanizmalara bağlı. Çocukların ergenlik yaşlarına kadar geliştiremediği bazı yeteneklere sahip olabilirler, ancak iki yaşındaki bir çocuğun sahip olduğu bazı yetenekler onlarda olmayabilir. Bilmeye ve kavramaya dayalı bilimler, insanın yeteneklerinin tam olarak ne olduğu belirlemede hâlâ başarılı değil. Yapay zekâdaki entelektüel mekanizmaların organizasyonu insandakinden çok daha faydalı ve farklı olabilir.

11-09-2007, 23:47	#9 (permalink)
eLFiDa Kendini aşan 2de1'ci Hąγąt Gúz£Ldi® Kayıt: 07.02.2007 Yaş: 21 Mesajlar: 5.375 İtibar Gücü: 35	konu geleceğe dair önemli ve farklı görüşler içerdiği için önemli konu olarak ayarladım =) yapay zeka hakkındaki paylaşımlarına burda devam edebilirsen çok sevinirim çok farklı bir çok şey öğrendim devamını görmek dileğiyle...=)

11-09-2007, 23:57	#10 (permalink)
FeYeZaN KüRRe-i Arz Tevekkeltü Alallah..! Kayıt: 03.08.2007 Yaş: 24 Mesajlar: 2.899 İtibar Gücü: 24	Yapay Zeka’nın (Artificial Intelligence) çıkış sorusu: Bilgisayarlar düşünebilir mi? Bu sorunun cevabını vermek için Turing testini kısaca hatırlamakta fayda var. Yukarıdaki soru ilk defa sorulduğunda Alan Turing, bir bilgisayarın zeki olduğuna nasıl karar veririz sorusunu ortaya atarak bir test önerdi. Bildiğiniz gibi, bu testte bir odaya bilgisayar diğerine insan koyuyorsunuz. Dışarıdan bir insan hangi odada kimin olduğunu anlamak için her iki odaya da sorular yöneltiyor. Turing, ‘Eğer insan kullanıcı belli süreli testin sonunda hangi odada bilgisayar hangi odada insan olduğunu anlayamıyorsa bilgisayarın zeki olduğunu söyleyebiliriz’ diyor. O günden bugüne köprünün altından çok sular aktı. Henüz yapay zeka o aşamada değil fakat edinilen başarılar da yadsınamaz. Yapay zeka henüz bunun cevabını verebilmiş değil. Fakat teknoloji buna rağmen pragmatik davranarak Yapay Zekadan faydalanarak teknoloji üretmeyi başarmaktadır. Pek çok alanda başarıyla kullanılıyor bugün. OCR uygulamalarından yüz tanımaya, ses tanımadan el yazısı tahliline kadar.. Bilgisayarlarla insanın farkı zeka ve akıl kavramlarında düğümleniyor. Bilgisayarlar inancıma göre eninde sonunda zeki olacak ama hiçbir zaman akıllı bilgisayardan söz edilemeyecek. Maalesef ülkemizde pekçok uğraşıya rağmen Türkçe’ye bazı kavramların yanlış girmesi önlenemedi. ‘Akıllı buzdolabı’, ‘akıllı çamaşır makineleri’ kapladı her yeri. Kısaca, bilgisayarlar belki düşünebilecek ama tefekkür edemeyecek, öğrenebilecek, zeki davranışlar sergileyebilecek fakat akledemeyecek. İnsandaki inanç gibi sağduyu gibi değerlere dayanan davranışların bilgisayarlarca modellenmesinin mümkün olmadığını kabul etmek gerekiyor. Yani bir bilgisayar ‘intelligent’ olabilir ama ‘intellectual’ olamaz…

Konuyu Toplam 1 Üye okuyor. (0 Kayıtlı üye ve 1 Misafir)